تبلیغات
fiziolozhy.mihanblog.com

fiziolozhy.mihanblog.com
دانستنی های علمی راجع به بدن انسان 
نویسندگان

خون بافتی است سیال که در رگ ها جریان دارد. این مایع سرخ رنگ از 2بخش پلاسما و گلبول تشکیل شده است.


در سلول های خون 3 قسمت قابل تشخیص است:گلبول های قرمز"گلبول های سفید و پلاکتها.

عکس گلبول قرمز

 

عکس گلبول سفید

 

عکس پلاکت ها

 

اعمال خون عبارت اند از:


1:انتقال اکسیژن وغذا به بافت های بدن و دی اکسید کربن و مواد زاید از بافت ها به دستگاه های دفعی
2:تنظیم عمومی و موضعی بدن
3:رساندن ترشحات غدد درون ریز به بافت های بدن
4:حفظ تعتدل اسیدی_بازی با کمک بی کربناتها و فسفات ها و هموگلوبین ها
5:حفظ تعادل آب و املاح و فشار اسمزی بدن.

 

*مقدار حجم خون در حدود یک چهارم وزن بدن است و حجم متوسط در یک مرد طبیعی 5لیتر و در زن به 5/4 لیتر میرسد.

 

^^هماتوکریت^^

نسبت گلبول قرمز به حجم خون را هماتوکریت میگویند.

که میزان آن 40 تا 45% است. نزد زنان اندکی کمتر از مردان است (حدود 42 درصد) و نزد مردان حدود  45درصد است. هماتوکریت در حالاتی مرضی مثل کم خونی و سرطان و دیگر امراض تغییر میکند.

 

گروه های خونی:

بعضی اوقات و به ویژه در اعمال جراحی ممکن است شخص به خون نیاز داشته باشد.اما هر خونی را نمیتوان به او تزریق کرد چون احتمال ایجاد لختگی در فرد گیرنده وجود دارد.(باید گروه خونی دهنده و گیرنده متناسب باشد)

در سطح خارجی گلبول های قرمز افراد 2 نوع آنتی ژن  از جنس پروتعین وجود دارد که به نام های  A و B  معروف اند.

 

برخی بیماری های کم خونی:

1:آنمی یا کم خونی


2:هموفیلی

:اولین بیماری آنمی: این بیماری که به علت کم بودن تعداد گلبول های قرمز و یا کمبود هموگلوبین به وجود میاید و چون ظرفیت حمل اکسیژن کاهش میابد ممکن است به مغز و دیگر  اندام ها  اسیب برساند.ازآنجاکه که در ساختمن هموگلوبین نقش دارد و ممکن است کمخونی به علت فقرآهن باشد.بنابراین رژیم غذایی مناسب و داروهای آهن دار کمک موثری در رفع این مشکل دارد.

:دومین بیماری:این بیماری ممکن است به علت نقض انعقاد خون بوجود آید و ممکن است فرد در اثر خونریزی شدید جن خود را از دست بدهد.این بیماری وراثتی است.این بیماران ممکن است در اثر کوچکترین بریدگی در بدن از بین بروند. به همین دلیل باید علامتی که نشان دهنده این بیماری است بر گردن آنان آویخته شود.

 

 

نگاه کلی

گاهی دیده می‌شود که خون شخصی را به شخص دیگری تزریق می‌کنند خون شخص دهنده در بدن فرد گیرنده لخته می‌کند و رسوب می‌دهد. چگونگی این عمل با انعقاد خون متفاوت است و به وجود گروه‌های خونی مختلف مربوط می‌شود. در سطح خارجی گلبول‌های قرمز افراد دو نوع آنتی ژن از جنس پروتئین وجود دارد که به نامهای A و B معروف هستند. برخی افراد آنتی ژن نوع A و برخی نوع B ، برخی هر دو آنتی ژن A و B را دارا هستند و برخی هیچ یک از آنتی ژنها را ندارند این افراد را به ترتیب در گروه های خونی AB ، B ، A و O قرار می‌دهند.

بیان آنتی ژنهای گروههای خونی تحت کنترل ژنهای خاصی است و توارث آنها از قوانین ساده مندل تبعیت می‌کند. برای هر سیستم گروه خونی ، تعداد متغیری از آللهای مختلف وجود دارد. آللها به نوبه خود تعداد متغیری از آنتی ژنهای غشایی گلبول قرمز را کنترل می‌نمایند. حیوانات سالم علاوه بر داشتن آنتی ژنهای گروههای خونی بر سطح خود ممکن است واجد آنتی بادیهای سرمی بر علیه آنتی ژنهای گروه خونی که خود فاقد آنها نیز هستند، ‌باشند. مثلا افرادی که گروه خونی آنها فاقد آنتی ژن A است، در سرم خود آنتی بادی بر ضد آنتی ژن A دارند. تصور می‌شود این آنتی بادیهای طبیعی حاصل برخورد با گلبولهای قرمز گروه A نبوده بلکه متعاقب تماس با آنتی ژنهای مشابهی هستند که در طبیعت به وفور یافت می‌شوند.

انتقال خون

گلبولهای قرمز را می‌توان به سهولت از حیوانی به حیوان دیگر انتقال داد. اگر گلبولهای قرمز فرد دهنده ، آنتی ژنهای مشابه با گلبولهای قرمز گیرنده داشته باشند، پاسخ ایمنی در حیوان گیرنده گلبول ایجاد نمی‌شود. اما اگر گیرنده آنتی بادیهایی بر علیه آنتی ژنهای گلبول قرمز دهنده داشته باشد، در آن صورت گلبولهای دهنده در معرض خطر تهاجم سریع قرار خواهند گرفت. زمانی که این آنتی بادیها به آنتی ژنهای موجود در سطح گلبولهای قرمز بیگانه متصل گردند، ممکن است سبب همولیز و فاگوسیتوز این سلولها شوند. در صورت فقدان آنتی بادیهای طبیعی ، گلبولهای قرمز تزریق شده موجب برانگیخته شدن پاسخ ایمنی در فرد دریافت کننده خون می‌شوند. سپس گلبولهای تزریق‌شده مدتی در خون گردش می‌کنند.

دومین انتقال خون
با این گلبولها یا گلبولهای شبیه به گلبولهای قبلی باعث تخریب سریع این گلبولها می‌گردد که منجر به بروز واکنشهای پاتولوژیک شدید می‌گردد. علایم این روند تخریبی ناشی از همولیز گسترده داخل عروقی است. این علایم عبارتند از : لرزش بدن ، فلج و تشنج و انعقاد داخل عروقی ، تب و پیدایش هموگلوبین در ادرار. درمان واکنشهای انتقال ناشی از چنین انتقال خونی شامل متوقف کردن انتقال خون و زیاد کردن حجم ادرار بوسیله یک دیورتیک می‌باشد، چرا که تجمع هموگلوبین در کلیه ممکن است موجب تخریب توبولهای کلیه شود. بهبود وضعیت فرد به دنبال حذف همه گلبولهای قرمز بیگانه حاصل می‌گردد.

انواع گروههای خونی (سیستم ABO)

در سال 1901 میلادی کارل لاند اشتاینر ، ایمونولوژیست آلمانی برای نخستین بار ، وجود آنتی ژنهای گروه خونی بر روی گلبولهای قرمز و نیز آنتی بادیهایی بر علیه همان آنتی ژنها را در سرم انسان ثابت نمود. لاند شتاینر ، ابتدا گلبولهای قرمز را از سرم جدا کرد و سپس به مطالعه نتایج حاصل از مخلوط کردن سرم و گلبولهای قرمز افراد مختلف پرداخت. وی دریافت که سرم بعضی از افراد قادر به آگلوتینه کردن گلبولهای قرمز برخی دیگر از افراد می‌باشد، اما بر روی گلبولهای قرمز همه افراد موثر نیست. در تجزیه و تحلیل نتایج ، او فهمید که می‌توان افراد را از نظر گروههای خونی به گروههایی تقسیم نمود:


گروه خونی A : آنتی ژن نوع A را سطح گلبول قرمز خود دارند و در پلاسمای خونشان نیز آنتی کور B (ضد آنتی ژن B) را دارا هستند.


گروه خونی B : آنتی ژن نوع B را در سطح گلبو لهای قرمز خود را دارند و در پلاسمای خونشان نیز آنتی کور A (ضد آنتی ژن A) را دارند.


گروه خونی AB : آنتی ژن نوع A و B را در سطح گلبولهای قرمز خود را دارند و در پلاسمای خونشان نیز هیچ یک از آنتی کورها را ندارند.


گروه خونی O : هیچ یک از آنتی ژنها را در سطح گلبولهای قرمز خود ندارند ولی هر دو آنتی کور را دارا هستند.


::


آنتی بادی موجود در سرم فنوتیپ ژنوتیپ
AA,OA A anti-B
BB,OB B anti-A

AB AB
oo o anti-A,anti-B
::

نحوه تعیین گروه خونی

برای پی بردن به گروه خونی هر کس ، مقداری از خون را با آنتی کورهای معین شده A یا B مخلوط می‌کنیم. از تولید یا عدم تولید رسوب که در اثر به هم چسبیدن گلبولهای قرمز ایجاد می‌شود می‌توان گروه خونی شخصی را معین کرد. اگر بخواهیم به فردی از گروه خونی B خون تزریق کنیم، چون پلاسمای خون او آنتی کور A را دارد نمی‌توان خونی را که دارای آنتی ژن A باشد به او داد. این آنتی ژن در گروه های A و AB یافت می‌شود پس او نمی‌تواند از این گروهها ، خون دریافت کند.

رسوب خونی

  • گروه خونی A : با آنتی کور B رسوب نمی‌دهد ولی با آنتی کور A رسوب می‌دهد.
  • گروه خونی B : با آنتی کور B رسوب می‌دهد ولی با آنتی کور A رسوب نمی‌دهد.
  • گروه خونی AB : با هر دو آنتی A و B رسوب می‌دهد.
  • گروه خونی O : با هیچ یک از آنتی کورهای A و B رسوب نمی‌دهد.

درصد گروههای خونی در مردم

در میان جمعیت مردم در حدود 42 درصد گروه خونی A حدود 9 درصد گروه خونی AB و 42 درصد گروه خونی O را دارا هستند. با این وجود لازم به ذکر است که یک آنتی ژن گروه خونی هیچگاه نمی‌تواند به همراه آنتی بادی ضد خود در بدن یک فرد وجود داشته باشد. زیرا در آن صورت وقوع همولیز ، گردش خون را مختل نموده و گلبولهای فرد تخریب می‌شود. گروههای خونی O ، AB ، B ، A نمایانگر فتوتیپ گلبولهای قرمز یک فرد است که مطابق با یک سیستم ساده که متشکل از سه ژن آللی A ، B ، O می‌باشد، به ارث می‌رسند.



افرادSecretor , Nonsecretor

تقریبا 75% از انسانها مواد آنتی‌ژن A و B را نه تنها در سطح غشای سلولی بلکه به صورت آزاد در ترشحات مختلف نظیر سرم ، ادرار ، بزاق دارا می‌باشند. مواد آنتی ژن گروه خونی در سطح غشای سلولی به مولکولهایی از جنس گلیکوپروتئین متصلند. این صفت بوسیله یک ژن به نام Se= Secretor کنترل می‌گردد. عمل ژن se در صورتی که وجود داشته باشد کنترل اتصال ساده آنتی ژنی به مولکولهای گلیکو‌پروتئینی است. در افراد هموزیگوت مغلوب اتصال مواد آنتی ژنی به مولکولهای گلیکو‌پروتئین تحت کنترل نبوده ، در نتیجه آنتی ژنهای A و B اجازه حضور در مایعات بدن را نمی‌یابند.

سیستم RH

در سال 1940 ، لاندشتاینر و وینر نشان دادند آنتی بادیهایی که بر علیه گلبولهای قرمز میمون رزوس (Rhesus) تولید می‌گردد، قادرند گلبولهای قرمز 85% از جمعیت انسانی را نیز آلگوتینه نمایند. این آنتی بادیها بر علیه مولکولی که (RH) نامیده شده ، بوجود می‌آمدند و افرادی را که واجد این مولکول بودند Rh مثبت نام گرفتند و به 15 درصد بقیه که فاقد این مولکول بودند، افراد Rh منفی اطلاق گردید. آنتی‌بادیهای طبیعی بر علیه آنتی ژنهای Rh در بدن تولید نمی‌شوند.

بیماری همولیتیک نوزادان

بیماری همولیتیک نوزادان معمولا زمانی بوجود می‌آید که یک مادر Rh منفی حامل جنین Rh مثبت باشد. بطور طبیعی گلبولهای خون جنین به واسطه لایه‌هایی از سلولهای ترفوبلاست از گردش خون مادر جدا شده است. اما در اواخر حاملگی و بخصوص در حین تولد نوزاد ، گلبولهای قرمز جنین ممکن است وارد گردش خون مادر شوند. همین که این گلبولها به جریان خون مادر برسند به عنوان یک عنصر خارجی تلقی شده و پاسخ ایمنی مادر را جهت تولید آنتی بادی برمی‌انگیزند.

معمولا آنتی بادی
بر علیه گلبولهای قرمز جنین قبل از تولد اولین بچه ساخته نمی‌شود. اما حاملگیهای مکرر نهایتا منجر به افزایش سطح آنتی بادی در خون مادر می‌شود. این آنتی بادیها پس از گذشتن از سلولهای ترفوبلاست مادر به گردش خون جنین می‌رسند و در آنجا با گبولهای قرمز جنین وارد واکنش شده و موجب تخریب آنها می‌شوند. ممکن است روند تخریب گلبولهای قرمز جنین به قدری شدید باشد که موجب مرگ جنین شود. از طرف دیگر جنین ممکن است زنده بماند و در یک وضعیت آنمیک شدید و همراه با یرقان متولد شود.

بدن جنین ممکن است در راه تلاش جهت جبران گلبولهای از دست رفته گلبولهای قرمز نابالغ را از مغز استخوان
به داخل خون آزاد نماید. تخریب گسترده گلبولهای قرمز جنین می‌تواند منجر به آزاد شدن مقادیر سمی بیلی ‌روبین به داخل جریان خون شود. از آنجایی که کبد جنین هنوز نابالغ است، این بیلی روبین ممکن است در سلولهای مغز رسوب نموده و موجب آسیب شدید مغز گردد.

 

 

 

 


 



 




بانک خون مخزنی است که در آن انواع گوناگون خون را پس‌انداز کرده‌اند تا هرگاه بیماری به خون نیاز پیدا کرد، بی‌درنگ از آن برگیرند. در بسیاری از بیمارستا‌ن‌ها بانک خون وجود دارد. افراد تندرست همواره خون خود را در اختیار این بانک قرار می‌دهند تا پس‌اندازهای مصرف شده دایما جایگزین شود.

شرایط نگهداری

در یک سردخانه می‌توان خون را تا سه هفته نگاه داشت؛ ولی البته بر آن نوعی ماده شیمیایی، همانند سدیم سیترات می‌افزایند تا از دلمه شدن آن جلوگیری شود.

فراورده هائی که در بانک خون نگهداری می شوند

حتما به‌ خوبی آگاهید که انتقال خون عمدتا برای این منظور انجام می‌شود که خون‌های از بدن رفته در جریان یک «خونروی»، بار دیگر جایگزین شوند. چنین خونروی شدیدی معمولا بر اثر بیماری، جراحی یا حوادث برای انسان رخ می‌دهد.
گاهی فقط یک بخش از ترکیبات خون مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ مثلا پلاسما
که بخش مایع خون است، به تنهایی قابل تزریق به بدن بیمار است. تزریق پلاسما بیشتر در سوختگی‌های شدید انجام ‌می‌گیرد؛ چرا که مصدوم بر اثر سوختگی، مقدار زیادی از پلاسمای خود را از دست می‌دهد.
همچنین تزریق گویچه‌های قرمز
نیز گاهی به تنهایی صورت می‌گیرد. برای معالجه برخی از انواع کم‌خونی چنین عملی انجام می‌شود. کم‌خونی نوعی بیماری است که بر اثر آن شخص دچار کمبود گویچه‌های قرمز می‌شود و یا این گویچه‌ها به کمبود هموگلبین مبتلا می‌گردند.
هنگامی که به کسی خون تزریق می‌کنند، باید آن خون، درست همانند خون خودش باشد. در غیر این صورت، واکنش بسیار بدی خواهد یافت. از این رو برای اطمینان بیشتر، اندکی از خونی را که قرار است تزریق شود، نخست با خون بیمار می‌آمیزند و آزمایش می‌کنند. نام چنین آزمایشی را جفت‌نمایی خون نهاده‌اند.

تاریخچه

ابتکار «انتقال خون» با استفاده از خون‌های پس‌انداز شده، از یک پزشک آمریکایی است. دکتر اسوالد رابرتسن در 1918 برای درمان سربازان زخمی جنگ جهانی اول، این ابتکار را به‌کار بست.



طبقه بندی: خون،
[ چهارشنبه 25 اسفند 1389 ] [ 08:57 بعد از ظهر ] [ علیاریگانه ]
نظرات
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

هیچ کس و هیچ چیز نمی تواند مانع پویندگی ما شود .
اندوخته ای با ارزشتر از تندرستی ، نمی شناسم.
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
فروش بک لینک طراحی سایت

statistics

قالب وبلاگ

آمارگیر وبلاگ